Automatyczne magazynowanie

Magazyn jest w pełni zmechanizowany jedynie wówczas, gdy cały proces magazynowania, jaki w nim się odbywa, zostanie poddany mechanizacji. W takim magazynie rola człowieka zostaje w zasadzie ograniczona do sterowania maszynami, które wykonują wszystkie prace magazynowe. W pełni zmechanizowane magazyny są kosztowne. Istnieje cały szereg takich obiektów, w których maszyny używane są jedynie do wykonania fragmentu procesu magazynowego, na przykład do rozładunku i załadunku towarów. Pozostałe części procesu magazynowego, takie jak sortowanie, porcjowanie, przygotowanie do wydania z magazynu, pakowanie, znakowanie wykonują nadal ludzie dużym nakładem pracy ręcznej. W takim przypadku absolutnie nie można mówić o pełnej mechanizacji prac magazynowych, a zaledwie o jej miejscowych usprawnieniach podczas. Zresztą bywają takie magazyny, w których pełna mechanizacja prac jest niepotrzebna i nieopłacalna. O tym, czy miejscowe usprawnienia są wystarczającym ułatwieniem pracy, powinien zawsze decydować rachunek ekonomiczny. Niekiedy nawet w nowo organizowanych magazynach nie opłaca się wprowadzać pełnej mechanizacji, gdyż wielkość obrotu nie usprawiedliwia poniesienia zwykle dość dużych kosztów mechanizowania całych cykli magazynowych.

W prawdziwie nowoczesnych magazynach mamy do czynienia z kolejnym etapem rozwoju technologicznego związanego z obsługą magazynów. Są to magazyny, w których cały cykl ich pracy jest w pełni zautomatyzowany. W takich obiektach czynności kierowania maszynami operującymi towarami są zlecone przez człowieka innym maszynom (komputerom). Rola człowieka zostaje wówczas zredukowana jedynie do funkcji zlecenia pracy i kontroli jej wykonania. Ten sposób magazynowania zapewnia dodatkowo maksymalne wykorzystanie powierzchni magazynowej i względne obniżenie kosztów.

Przykładem automatyzacji prac magazynowych jest przechowywanie towarów w magazynach kompaktowych. W użytkowaniu spotyka się magazyny kompaktowe typu: Tower, Zenit, czy Lean-Lift. Oprócz bardzo dobrego wykorzystania powierzchni, ten typ magazynów gwarantuje krótki czas dostępu do gromadzonych towarów. Zazwyczaj te magazyny budowane są w formie pionowych jednostek magazynowych. Charakteryzują się modularną budową o różnych typoszeregach wymiarów. Taka konstrukcja pozwala w sumie na dowolną rozbudowę magazynu. Można tego dokonać łatwo i szybko, zarówno w typowych budynkach magazynowych, jak i bezpośrednio w miejscach pracy przy liniach produkcyjnych. Tego typu automatyczne magazyny charakteryzującą się wysoką efektywnością. Została w nich zastosowana zasada: „towar do człowieka”. Konstrukcja regałów umożliwia załadunek i pobieranie towaru zawsze z tego samego poziomu, zapewniając przy tym operatorowi ergonomiczne warunki pracy. Szczelne obudowy regałów pozwalają na dobrą ochronę przechowywanych towarów przed kurzem, pyłem, światłem czy wysoką temperaturą. Dodatkowo obudowa regału stanowi zabezpieczenie przed dostępem do towarów osób niepowołanych. Tego rodzaju magazyny są szczególnie przydatne w działach utrzymania ruchu, na liniach montażowych, polach buforowych, gdzie elementy, czekając na dalszą obróbkę, są czasowo składane, lub też w miejscach, w których kompletuje się części. Wykorzystywanie tych magazynów w znacznym zakresie prowadzi do oszczędności powierzchni (w szczególności przy porównaniu z tradycyjnymi rozwiązaniami). Takie magazynowanie zapewnia również wysoką efektywność pracy dzięki skróceniu czasu dostępu do towarów. W tego typu magazynach istnieje możliwość zastosowania specjalnych systemów alarmowych, przeciwpożarowych czy klimatycznych. Dodatkowo wykorzystanie systemu kodów kreskowych do identyfikacji towarów pozwala na osiągnięcie jeszcze większej wydajności i wyższego stopnia automatyzacji.

Ten skrótowy przegląd różnych sposobów przechowywania towarów z pewnością nie wyczerpuje obszernego zagadnienia. Ma on jedynie na celu uzmysłowienie Czytelnikom istnienia obszernej palety rozmaitych możliwości magazynowania, a co za tym idzie, także różnych możliwości organizacji przestrzeni we współczesnych magazynach.